Rebecca Skloot – The immortal life of Henrietta Lacks

Rebecca Skloot vertelt het verhaal van de vrouw uit de titel: haar dood door kanker en wat er daarna gebeurde. Lacks´ kankercellen waren de eerste die wetenschappers in een lab in leven wisten te houden. Ze vormden de basis voor onderzoek naar en medicijnen voor een trits aan ziektes. Het eerste doel waar Lacks´ cellen voor werden ingezet was het bestrijden van de polio-epidemie in de jaren 1950. Dankzij haar kon er een vaccin worden ontwikkeld. Lacks´ genetische materiaal werd verder gebruikt in de ontwikkeling van chemotherapie, het in kaart brengen van genen, in vitro fertilisatie en nog veel meer.

De auteur wil de levensloop van Lacks´ familieleden recht doen en tegelijkertijd een wetenschappelijke en maatschappelijke geschiedenis vertellen. Dat wringt soms. Je merkt als lezer dat Skloot naar een balans blijft zoeken tussen die twee verhaallijnen.

Henrietta Lacks´ kinderen zagen nooit een cent van alles wat er aan hun moeders´ cellen werd verdiend. Zij leefden in armoede. De familie werd ook nooit geïnformeerd over het feit dat Lacks´ cellen werden gebruikt voor onderzoek en naar internationale laboratoria werden gestuurd. De mens Henrietta Lacks werd uit de geschiedenis geschreven terwijl haar genetische materiaal de wereld rondging.

Skloot is nadrukkelijk op zoek naar de vrouw achter de cellen en voert zichzelf ook als personage op. Ze laat zien hoe ze met veel moeite het vertrouwen van de familie won, waardoor ze dit boek kon schrijven. De levenswandel van Lacks´ familieleden gaat van een arme, landelijke omgeving naar een stedelijk ghetto, altijd genegeerd door beleidsmakers. Ze staan onderaan de maatschappelijke ladder. De stem van deze mensen wordt niet gehoord in de politiek en wordt niet weergegeven in geschiedenisboeken of op t.v. Toch zijn ze een integraal onderdeel van de Amerikaanse samenleving. Een groot deel van de kracht van dit boek is dat Skloot hen eindelijk een podium geeft.

Er staan schokkende dingen in. Het is heftig om te lezen hoe slecht het de kinderen verging na Henrietta Lacks´ dood. Ze werden jarenlang mishandeld, misbruikt en uitgebuit door familieleden die voor hen hadden moeten zorgen. De wetenschapper die zonder uitleg mensen met kankercellen injecteerde ging me ook niet in de koude kleren zitten. Het instituut ´´for the negro insane“ waar Lacks´ oudste dochter naartoe was gebracht in de jaren ´50 en waar het meisje stierf, blijkt een verschrikkelijk oord waar op patiënten werd geëxperimenteerd. Skloot gaat de horror van de realiteit niet uit de weg en deelt af en toe een mokerslag uit.

De schrijfster geeft iedereen een gezicht, zowel de medici die met Lacks´ cellen werkten als de familieleden die ze in dit tijdperk interviewde. Ze weet zo een complex onderwerp goed leesbaar te maken. Soms is de beschrijving van wetenschappelijke ontwikkelingen een tikje droog. Het geheel is geen harmonieuze compositie maar haar boodschap komt over. Een boek dat je nog lang bijblijft.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s