Assata: An Autobiography

Assata Shakur, een van de oprichters van de Black Liberation Army, werd in 2013 als eerste vrouw op de FBI’s most wanted terrorist-lijst gezet. Ze woonde toen al decennia in Cuba, waar ze politiek asiel kreeg nadat ze ontsnapte uit een Amerikaanse gevangenis.

In eerste instantie had ik niet zo’n belangstelling voor de hoofdstukken over haar kinderjaren want ik wilde lezen over de politieke gebeurtenissen en wat ze nou precies gedaan had om alle heisa rond haar persoon te rechtvaardigen. Haar betrokkenheid bij de Black Panthers bijvoorbeeld. Gaandeweg begon de parallelle structuur van dit boek toch te werken: volwassen Assata in de gevangenis en in de rechtszaal afgewisseld met haar ontwikkeling van kind tot een in allerlei opzichten door de wol geverfde, politiek bewuste (jong)volwassene.

Ze was een jaar of 30 toen ze dit boek schreef maar ondanks de vele traumatische ervaringen die ze al had doorstaan (waaronder jaren in eenzame opsluiting) blijft ze jong klinken. Het zal haar idealisme zijn.

Wat me opviel tegen het eind van het boek is dat Shakur nergens benoemt wat ze in het kader van de gewapende strijd ter bevrijding van de zwarte bevolking in Amerika nu concreet deed. Ze beschrijft hoe ze zich inzette voor de gemeenschap door als lid van de Black Panthers zwarte kinderen les te geven en gratis ontbijt te organiseren in arme wijken; hoe ze later in de ene na de andere rechtszaak wordt vrijgesproken van wilde beschuldigingen die duidelijk onderdeel zijn van een haatcampagne vanuit de overheid. Maar hoewel ze benadrukt dat politieke praatjes niet genoeg zijn en dat een revolutie in feite een langdurige oorlog is, schrijft ze nergens dat ze ook daadwerkelijk de wapens oppakte.

Shakur laat zich ook emotioneel gezien niet helemaal in de kaart kijken. Ze vertelt hoe ze zwanger raakte in de gevangenis, hoe haar baby na de geboorte meteen bij haar werd weggehaald en wat dat lichamelijk met haar deed. De emotionele tol wordt nauwelijks benoemd.

De autobiografie geeft een goed beeld van Assata Shakur’s drijfveren en persoonlijkheid. Ik ging niet altijd mee in haar overtuigingen maar het verbaasde me hoe vaak ik het hartgrondig met haar eens was. Haar analyse van de Amerikaanse samenleving klopt gewoon. Het is eng en teleurstellend hoe weinig er veranderd is sinds ze dit boek schreef.

Door het excessieve geweld van de politie, de goed gedocumenteerde samenzwering vanuit de FBI (COINTELPRO) en het wijdverspreide racisme dat ze beschrijft (als ook de onafhankelijkheid van geest die ze tentoonspreidt), lag mijn sympathie in deze geschiedenis stevig bij Assata. Toch knaagde het aan het eind. De spagaat tussen wat ze vertelt en wat ze heeft weggelaten gaf me het gevoel gemanipuleerd te worden. En toen werd haar advocaat vermoord.

De papieren en contacten van de advocaat gingen in rook op en daarmee het restje hoop op enige vorm van verdediging in het belangrijkste proces. De politie bleek ze in bezit te hebben maar wilde ze niet vrij geven (hoe kwamen ze aan die papieren?). De jury werd samengesteld uit vrienden en familie van New Jersey state troopers terwijl Shakur beschuldigd werd van de moord op een New Jersey state trooper. Allerlei takken van de overheid spanden samen om haar koste wat het kost veroordeeld te krijgen. Het is zo’n misselijkmakend, grensoverschrijdend, overweldigend crimineel gebeuren dat ik kan begrijpen dat je een revolutie teweeg wil brengen om aan dit soort praktijken een eind te maken.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s